Bu yazı Hasan ERYILMAZ tarafından 17.07.2020 tarihinde Felsefe kategorisine yazıldı. Bilim, felsefeden yararlanır mı? Neden hadi açıklayalım.

makale içerik

Günümüzde bilim ve felsefe üstüne meydana getirilen en sık hatalardan biri, bu iki disiplini tamamen ayrı kulvarlarda değerlendirmektir. Ancak bu doğru değildir. Sorunun cevabına geçmeden önce bu iki kavramı tamamen farklı olarak değerlendirmenin niçin yanlış olduğuna değinelim.

Bilimi ve ilmi bilgiyi tanımlayan bütün ölçütler, tamamen felsefe tarafından belirlenmiştir. Yani bilimin verdiği bilgilerin güvenilirliğinin ya da “iyi bir izahat” olduğunun ölçütü, felsefenin bir konusudur. Felsefe olmaksızın bilim ve bilimin yöntemleri tanımlanamaz. Örnek olarak şu önermeyi ele alalım; Bilim insana, varlık ile alakalı en emin açıklamaları sunar. Bu önerme ilmi bir önerme değil felsefi bir önermedir. Çünkü bilimin “en iyi olan”,” güvenilir olan” gibi kavramlar üstüne açıklama yapması olası değildir.

 

Buraya kadar her şey anlaşıldıysa problemi cevabına geçelim. Bilim, felsefeden daima yararlanır ve yararlanmaya devam edecektir. Bilimin bütün metafiziksel ön kabulleri felsefi akıl yürütmeler yardımıyla mümkün olur. Nesnenin doğasını algılamak istemeden önce, nesnenin bir “açıklaması” olduğuna, yahut herhangi bir hareketin “nedeni” olduğuna inanırız. Her şeyin bir nedeni olduğu felsefi ön kabul, bilimin felsefeden yararlandığına dair minik bir örnektir. Aynı halde cevaplanması bizim için “anlam” geri veren fenomenler, öncelikli olarak felsefi tahkikat ile başlar. Bilimsel yöntem, bu felsefi sorulara gözlemle kontrol edilebilir, deneysel ve tutarlı cevaplar aramaktadır.

Anahtar Kelimeler : Günümüzde,bilim,ve,felsefe,üstüne,meydana,getirilen,en,sık,hatalardan,biri,,bu,iki,disiplini,tamamen,ayrı,kulvarlarda,değerlendirmektir.,Ancak,bu,doğru,değildir.,Sorunun,ce..