Bu yazı Hasan ERYILMAZ tarafından 31.05.2020 tarihinde Tarih kategorisine yazıldı. Büyük Taarruz (26 – 30 Ağustos 1922)

makale içerik

Sakarya‘dan sonra bir yıl kadar saldırı hazırlıkları sürdü. Türklerin saldırıya geçmesinin Avrupalılar tarafından nasıl değerlendirileceğini öğrenmek için Dışişleri bakanı Yusuf Kemal Bey Londra ve Paris’e, ardından da Fethi Bey Avrupa’ya gönderildi. Fakat İngilizlerin düşmanca tavrı devam etmekteydi.

Büyük bir gizlilikle yürütülen hazırlık sonucunda Türk ordusunun karargâhı Akşehir’de M. Kemal, Fevzi (Çakmak) ve İsmet (İnönü) Paşalar bir araya geldiler. Türk ordusu saldırıya 26 Ağustos’ta Afyon’dan başladı. ( Büyük Taarruz )

Cephe komutanları sonra Kocatepe’ye geldiler. İleri harekete devam eden Türk ordusu 30 Ağustos 1922’de Dumlupınar’ın kuzeyi Aslıhanlar bölgesinde Mustafa Kemal’in komutanlığında Başkomutanlık Meydan Muharebesini gerçekleştirdi. Yunan ordusunun büyük bir kısmı yok edildi. Bundan sonra Mustafa Kemal “Ordular ilk hedefiniz Akdeniz’dir.” buyruğunu vererek düşmanın Anadolu’dan çıkarılması hareketini başlatmıştır. Türk ordusu, 2 Eylül’de Uşak – Bursa, 9 Eylül’de İzmir, 18 Eylül’de Batı Anadolu’yu ele geçirerek Anadolu’dan düşmanı attı. Bu gelişmelerin ardından Boğazlar ve Trakya’nın kurtarılması için ismet Bey, Çanaklale’ye yönelme emri verdi. Bu durum İngilizlerin savaş hazırlığına girişmesine neden olduysa da başarılı olmadılar ve barış teklifinde bulundular.

Buna göre :

– Boğazlardaki tarafsız bölgeye asker gönderilmeyecek.

– Meriç nehri sınır olacak. Doğu Trakya Yunanlılardan alınıp TBMM’ye verilecek

– İzmit veya Mudanya’da bir konferans toplanacak.

Tekliflerin kabul edilmesi ile Mudanya Ateşkes Anlaşması imzalanmıştır.

Mudanya Ateşkes Anlaşması (11 Ekim 1922)
Görüşmelere İngiltere, Fransa, İtalya, TBMM katıldı. (Yunanistan İngilizlerce temsil edildi.)

1. 14-15 Ekim gecesinden itibaren silahlı çatışmalar duracaktır.

2. Yunanlılar, 15 gün içinde Edirne dahil Doğu Trakya’yı boşaltacak Doğu Trakya, TBMM’ye teslim edilecek ve TBMM barışa kadar Doğu Trakya’da 8000 jandarma eri bulundurabilecekti.

3. İstanbul ve Boğazların yönetimi; TBMM’ye bırakılacak, İtilaf Devletleri, barış imzalanıncaya kadar İstanbul’da kalacaktır.

4. Türk orduları, barış imzalanıncaya kadar Çanakkale ve Kocaeli yarımadasında kalacak, İstanbul’a giremeyecekti.

Önemi – Sonuçları
Kurtuluş Savaşı’nın askeri evresini sona erdirdi.

Kurtuluş Savaşı’nın diplomatik evresi başladı.

İstanbul ve Boğazların yönetiminin TBMM’ye verilmesi ile Osmanlı Hükümeti yok sayıldı.

İstanbul – Boğazlar – Doğu Trakya (Edime, Tekirdağ, Kırklareli) savaşılmadan kurtarıldı.

Anahtar Kelimeler : Sakarya‘dan,sonra,bir,yıl,kadar,saldırı,hazırlıkları,sürdü.,Türklerin,saldırıya,geçmesinin,Avrupalılar,tarafından,nasıl,değerlendirileceğini,öğrenmek,için,Dı..